Autoverzekering bij overschrijving 2026: stappen, schadevrije jaren en valkuilen

Timo van Loon

Bramley Motor Cars autohandel showroom — autoverzekering bij overschrijving en eigendomswijziging

Je leest dit artikel in 8 minuten

Je hebt net een auto gekocht of verkocht, en nu moet het papierwerk geregeld worden. Overschrijven bij de RDW klinkt als een formaliteit, maar op het moment van eigendomswijziging verandert er ook veel op verzekeringsgebied — en dat wordt door kopers én verkopers regelmatig onderschat. Wie rijdt er op de oude polis? Wie is aansprakelijk als er een ongeluk gebeurt vóór de overschrijving? En wat doe je met je opgebouwde schadevrije jaren?

In 2026 is het overschrijven van een kenteken iets eenvoudiger geworden dankzij digitale opties via DigiD en uitgebreide PostNL-locaties, maar de verzekeringsplicht is ongewijzigd streng. Vanaf het moment dat het kenteken op jouw naam staat, ben je wettelijk verplicht een WA-verzekering te hebben. Geen uitzonderingen, geen wachttijd. De boete voor onverzekerd rijden loopt in 2026 op tot €500, en dan ben je ook nog persoonlijk aansprakelijk voor alle schade die je veroorzaakt.

Wat verandert er op het moment van overschrijving?

Als je een auto koopt van een particulier of bij een dealer, wordt het kenteken op jouw naam gezet bij de RDW — de Rijksdienst voor het Wegverkeer. Dat moment is juridisch het kantelpunt. Voor dat moment is de verkoper aansprakelijk; erna ben jij het. De oude verzekering van de verkoper dekt jou als nieuwe eigenaar niet meer, tenzij je vóór de overschrijving expliciet een tijdelijke medeverzekering hebt geregeld. In de praktijk is dat zelden het geval.

De wettelijke plicht om een voertuig te verzekeren vloeit voort uit de Wet Aansprakelijkheidsverzekering Motorrijtuigen (WAM). Die wet schrijft voor dat ieder motorvoertuig op Nederlands kenteken verzekerd moet zijn zolang het tenaamgesteld is. Zorg er dus voor dat je nog vóór of op het moment van overschrijving een verzekering hebt afgesloten. Veel verzekeraars bieden dezelfde dag dekking; vergelijken en afsluiten kost met een online tool niet meer dan vijf minuten.

In 2026 kost het overschrijven zelf €13,10 bij de RDW. Je hebt daarvoor nodig: een geldig legitimatiebewijs (paspoort, identiteitskaart of rijbewijs met BSN-nummer) en de kentekencard met de negencijferige tenaamstellingscode. Zonder die code kun je niet overschrijven. Overschrijven kan bij een PostNL-punt, een kentekenloket, een RDW-balie, een erkend autobedrijf of online via de RDW-site met de DigiD-app.

Wat doet de verkoper: royement en vrijwaring

Voor de verkoper is de procedure net zo belangrijk. Zodra het voertuig op naam van de nieuwe eigenaar staat, moet de verkoper zijn verzekeraar informeren dat hij het voertuig heeft verkocht. Dit heet royement: de bestaande autoverzekering wordt beëindigd voor dat specifieke voertuig. De verzekeraar verstrekt dan een vrijwaringsbewijs (ook wel royementsverklaring), waaruit blijkt dat de vorige eigenaar niet langer aansprakelijk is.

Het vrijwaringsbewijs is geen louter administratieve formaliteit. Stel dat een koper het voertuig wél al mee heeft maar de overschrijving nog niet heeft laten doen — dan loopt de verkoper nog steeds risico als er een schade of verkeersovertreding plaatsvindt. Het RDW-systeem koppelt de kentekenregistratie aan de verzekeringsplicht. Zolang het kenteken op jouw naam staat, staat ook jij aan de lat. Zorg er als verkoper dus voor dat de overschrijving direct plaatsvindt en vraag altijd een vrijwaringsbewijs aan. De ANWB legt helder uit hoe dat werkt.

Nadat je de verzekering van je verkochte auto hebt opgezegd, stuurt de verzekeraar je schadevrije jaren door naar de centrale database Roy-data, beheerd door de Stichting Efficiënte Processen Schadeverzekeraars (SEPS). Die gegevens blijven doorgaans drie tot vijf jaar geldig. Als je daarna een nieuwe auto koopt en verzekert, kan de nieuwe verzekeraar die jaren ophalen en de premie dienovereenkomstig berekenen.

Schadevrije jaren: wat gebeurt er bij een verkoop?

Dit is het punt waar de meeste misverstanden over bestaan. Schadevrije jaren gaan bij een normale eigendomsoverdracht niet automatisch van de ene eigenaar naar de andere over. Ze zijn gekoppeld aan de persoon die de verzekering had — de verzekeringnemer — en blijven bij die persoon. De koper begint dus op zijn eigen schadevrije-jarenpositie, en de verkoper behoudt zijn jaren voor de volgende auto die hij verzekert.

Stel: je verkoopt je auto aan een vriend. Hij heeft geen schadevrije jaren opgebouwd. Hij start dan bij trede 0 of 1 op de bonus-malusladder, ongeacht hoeveel jaren jij als verkoper had opgebouwd. Dat kan voor hem een forse premieverhoging betekenen ten opzichte van wat hij verwacht had. In 2026 telt het bonus-malussysteem bij de meeste grote verzekeraars 25 tot 27 treden, met een maximale korting van 70 tot 80 procent op de basisprijs bij de hoogste treden.

Er is één uitzondering waarbij overdracht van schadevrije jaren tussen personen wél mogelijk is: bij scheiding (deels, op basis van een gezamenlijk ingevulde afstandsverklaring) en bij overlijden van de verzekeringnemer (de achterblijvende partner kan de jaren overnemen). Overdracht aan kinderen, ouders, broers of zussen is bij alle grote Nederlandse verzekeraars geblokkeerd. Wie dit probeert, riskeert niet alleen afwijzing maar ook beschuldiging van verzekeringsfraude.

Wil je weten hoeveel schadevrije jaren jij hebt opgebouwd? Je kunt dit opvragen via je huidige verzekeraar of via de centrale database. De Consumentenbond legt stap voor stap uit hoe je dit doet. Je hebt daarvoor je polisnummer en BSN nodig.

Een vergelijkingstabel: de situatie voor en na overschrijving

Situatie Verkoper Koper
Vóór overschrijving Eigenaar + verzekeringnemer; aansprakelijk bij schade Geen rechten; niet gedekt op eigen polis
Op moment van overschrijving Niet langer eigenaar; moet verzekering direct royeren Eigenaar; WAM-verzekeringsplicht ingaat direct
Na overschrijving Ontvangt vrijwaringsbewijs; schadevrije jaren blijven bij hem Nieuwe polis actief; eigen schadevrije jaren bepalend voor premie

Premies in 2026: wat betaal je als nieuwe eigenaar?

De premies voor een autoverzekering zijn de afgelopen jaren fors gestegen. In 2026 liggen de gemiddelde premies voor een WA-verzekering zo’n 35 procent hoger dan vier jaar geleden, zo blijkt uit data van Geld.nl en Pricewise. Een allrisk verzekering is gemiddeld 24 procent duurder dan in 2022. Oorzaken: gestegen loonkosten in autoschadeherstellerijen, duurdere onderdelen (mede door spaakproblemen in de supply chain), en meer elektronische systemen in moderne voertuigen die kostbaar zijn om te repareren.

Wat betekent dit concreet als je een auto overneemt? Hieronder een indicatieve premierange op basis van vergelijkingsdata begin 2026. Let op: dit zijn voorbeeldcijfers; jouw premie hangt af van leeftijd, woonplaats, schadevrije jaren, jaarkilometrage en het type voertuig.

Profiel koper Voertuig WA/mnd Allrisk/mnd
35 jaar, 8 schadevrije jaren, Utrecht Occasion 2018, dagwaarde €12.000 ~€32 ~€72
25 jaar, 2 schadevrije jaren, Amsterdam Occasion 2015, dagwaarde €7.000 ~€65 ~€115
45 jaar, 15+ schadevrije jaren, Eindhoven Occasion 2020, dagwaarde €18.000 ~€28 ~€58

Vergelijk altijd meerdere aanbieders via een onafhankelijke vergelijkingssite of via de rekentool van de Consumentenbond. Kleine verschillen in bonus-malustrede of eigen risico kunnen al gauw €200 tot €400 per jaar schelen.

Valkuilen bij overschrijving binnen de familie

Familietransacties — ouder verkoopt auto aan kind, opa geeft auto aan kleinkind — zien er op papier eenvoudig uit, maar bergen specifieke valkuilen voor de verzekering.

Valkuil 1: schadevrije jaren overdragen kan niet. Ouders die hun kind een auto schenken en daarbij ook hun 20 schadevrije jaren willen meegeven, botsen hier op een harde grens. Verzekeraars staan dit niet toe. Het kind begint op nul, en dat kan de maandpremie soms verdubbelen of verdriedubbelen ten opzichte van wat de ouder betaalde. Hier is geen omweg: het kind moet zelf jaren opbouwen.

Valkuil 2: de auto staat op naam van de ouder, het kind rijdt. Als een ouder de auto op eigen naam houdt en verzekert, maar het kind rijdt er dagelijks in, dan is het kind doorgaans de regelmatige bestuurder. De meeste verzekeringen vereisen dat je de regelmatige bestuurder vermeldt. Doe je dat niet en er is een schade, dan kan de verzekeraar weigeren uit te keren of dekking beperken. Transparantie bij afsluiten is cruciaal.

Valkuil 3: geen nieuwe groene kaart. Na overschrijving en het afsluiten van de nieuwe verzekering ontvangt de nieuwe eigenaar een nieuwe groene kaart (internationaal verzekeringsbewijskaart). Rij je in de periode tussen overschrijving en ontvangst van de kaart naar het buitenland, dan heb je formeel geen geldig bewijs van verzekering bij je. Vraag altijd om een digitale groene kaart of tijdelijk bewijs direct na afsluiting.

Valkuil 4: de lening of leaseconstructie vergeten. Als de verkoper nog een restschuld op de auto heeft bij een financier of leasemaatschappij, mag die auto strikt genomen niet worden verkocht zonder toestemming van de financier. Sommige kopers weten dit niet. Naast juridische complicaties (de financier kan het voertuig opeisen) betekent het ook dat de verzekering bij een totaalschade complicaties kan opleveren over wie de uitkering ontvangt.

Stap-voor-stap: wat regel je wanneer?

Het overschrijven en het regelen van de verzekering gaat het soepelst als je de volgende volgorde aanhoudt:

Vóór de overdracht: sluit als koper alvast een autoverzekering af die ingaat op de dag van overschrijving. De meeste online verzekeraars laten je de ingangsdatum kiezen. Noteer ook de tenaamstellingscode van de kentekencard — zonder die code kun je niet overschrijven.

Op de dag zelf: ga samen naar een PostNL-punt, kentekenloket of RDW-punt. De verkoper neemt de kentekencard mee, de koper neemt legitimatie mee. Betaal de €13,10 overschrijfkosten. Na afloop ontvang je als koper een tenaamstellingsverslag en een ontvangstbewijs.

Direct na de overschrijving: de verkoper informeert zijn verzekeraar en vraagt een vrijwaringsbewijs aan. De koper controleert of zijn nieuwe polis actief is. Beide partijen bewaren de bewijsstukken minstens vijf jaar.

Binnen een week: als koper ontvang je de nieuwe kentekencard op naam. Bewaar die goed — bij een volgende verkoop of aanpassing heb je hem nodig. Overweeg ook of de gekozen dekking (WA, WA+, of allrisk) past bij de dagwaarde van de auto. Een occasion van €8.000 allrisk verzekeren is in de meeste gevallen financieel onverstandig; bekijk onze vergelijkingsoverzichten voor autoverzekeringen om de juiste dekking te kiezen.

Goed geregeld is snel geregeld. De valkuilen bij een auto-overschrijving zitten zelden in het overschrijven zelf — dat is tegenwoordig een kwestie van minuten — maar in de randverschijnselen: de verzekering die niet op tijd ingaat, de schadevrije jaren die niet kunnen worden overgedragen zoals gehoopt, of de vrijwaring die de verkoper vergeet aan te vragen. Met de juiste voorbereiding loop je geen van deze risico’s, en start je als nieuwe eigenaar verzekerd en zorgeloos op de weg. Raadpleeg voor meer tips en vergelijkingen ook de verzekeringstips-sectie op deze site.

Tekst geoptimaliseerd in mei 2026.

Veelgestelde vragen

Hoe lang duurt het voor mijn verzekering ingaat na overschrijving?

Bij de meeste online verzekeraars gaat de dekking in op de door jou gekozen ingangsdatum — dat kan dezelfde dag zijn als waarop je de polis afsluit. Sluit je de verzekering ’s ochtends af met ingangsdatum vandaag, dan ben je gedekt zodra de overschrijving bij de RDW plaatsvindt. Controleer wel altijd de bevestigingsmail en het polisoverzicht om zeker te weten dat de dekking actief is. Twijfel je? Bel de verzekeraar direct — binnen vijf minuten heb je een mondeling bevestiging.

Wat zijn schadevrije jaren en neem ik ze mee bij een nieuwe auto?

Schadevrije jaren zijn het aantal aaneengesloten jaren dat je als verzekeringnemer geen schuld-schade hebt geclaimd bij je autoverzekering. Ze geven recht op korting op de premie via het bonus-malussysteem. Als je een nieuwe auto koopt en verzekert — bij dezelfde of een andere verzekeraar — neem je je opgebouwde schadevrije jaren mee. Ze zijn gekoppeld aan jou als persoon, niet aan de auto. Je nieuwe verzekeraar haalt de jaren op via de centrale database Roy-data van SEPS. Schadevrije jaren blijven doorgaans drie tot vijf jaar geldig na het beëindigen van je polis.

Kan ik mijn schadevrije jaren overdragen aan de nieuwe eigenaar van mijn auto?

Nee. Schadevrije jaren kunnen niet worden overgedragen bij een normale verkoop of schenking, ook niet binnen de familie. De enige uitzonderingen zijn overdracht aan een (ex-)partner bij echtscheiding (via een gezamenlijke afstandsverklaring) en overdracht aan de achterblijvende partner bij overlijden. Overdracht aan kinderen, ouders of andere familieleden is bij alle erkende Nederlandse verzekeraars niet mogelijk. Wie dit toch probeert te regelen, riskeert problemen bij schadeafhandeling en kan worden aangemerkt voor verzekeringsfraude.

Wat is een vrijwaringsbewijs en waarom is dat belangrijk voor de verkoper?

Een vrijwaringsbewijs (ook: royementsverklaring) is een document van de verzekeraar of de RDW waaruit blijkt dat jij als verkoper niet langer eigenaar of houder van het voertuig bent. Het beschermt je als er na de overdracht nog schades, parkeerboetes of andere verplichtingen op het voertuig worden geboekt terwijl de overschrijving administratief nog niet volledig is verwerkt. Vraag het vrijwaringsbewijs direct aan op de dag van de overdracht — bij een PostNL-punt ontvang je het meteen. Bewaar het minimaal vijf jaar.

Wat moet ik doen als ik een auto koop bij een dealer in plaats van een particulier?

Bij een dealer verloopt de overschrijving vaak via het dealerbedrijf zelf, dat erkend is door de RDW. Soms regelt de dealer ook tijdelijke verzekering voor het thuisrijden van de auto. Maar: vraag altijd expliciet of de auto al op jouw naam staat voor je ermee wegrijdt, en of er een geldige verzekering op naam van jou als nieuwe eigenaar loopt. Rijd je de auto al naar huis terwijl de overschrijving voor volgende week gepland staat, dan loop je verzekeringstechnisch een risico als er onderweg iets misgaat.

Welke dekking kies ik bij een occasion die ik net heb overgenomen?

Dat hangt sterk af van de dagwaarde van de auto. Een vuistregel: als de dagwaarde van je occasion lager is dan de allriskpremie over drie jaar, kies dan voor WA of WA+ (beperkt casco). Kost allrisk €80 per maand, dan is dat €2.880 over drie jaar. Als je auto €7.000 waard is bij totaalschade, is allrisk misschien nog net zinvol — maar aan de grens. Voor occasions boven de €15.000, zeker als ze nieuwer zijn dan vijf jaar, is allrisk in de meeste gevallen verstandig. Gebruik een vergelijkingsrekenmachine via de autoverzekering-sectie om je opties naast elkaar te zetten.


Geef een reactie